ბორხესის ლაბირინთში
არ დაწერო, ბორხეს - სიტყვას ნუ მისცემ ხელში, რადგან სიტყვა, ერთხელ ნათქვამი, უკვე წარსულია; შენ ეძებდი იმ კარს, რომელიც არ იყო კედელში, და იპოვე - რომ მთელი სამყარო კარია. ბუენოს-აირესის ჩუმ ქუჩაზე ღამე საკუთარ ნაბიჯებს ითვლიდა, როგორც ცოდვებს; შენ კი მიხვდი: ვინც საკუთარ სახელს ეძახის, მას უკვე სხვისი ხმა პასუხობს. სარკემ გიღალატა - სახე დაგიბრუნა, მაგრამ თვალები დაგიტოვა იქით; შენში ჩასახლებულმა ყველა ადამიანმა შენი მარტოობა გაზარდა იმდენად, რომ ბოლოს მარტოობამაც ვეღარ დაგიტია. ლაბირინთი კედლები კი არაა - ლაბირინთი არჩევანია: მარჯვნივ რომ წახვიდე - მარცხნივ დაკარგავ, მარცხნივ რომ წახვიდე - მარჯვნივ დაბრუნდები, ხოლო თუ გაჩერდები, დრო გაივლის შენს ნაცვლად. შენ გქონდა წიგნი, რომელშიც ყველა წიგნი ეწერა, მაგრამ ყველაზე საშიში გვერდი ცარიელი იყო: იქ ეწერა ის, რასაც მკითხველი იფიქრებდა, და ამიტომ ავტორი ყოველთვის აგვიანებდა. ალეფი იყო ერთი პატარა წერტილი, სადაც სამყარომ საკუთარი თავი დაინახა; მაგრამ ღმერთმაც კი, ალბათ, მაშინ პირველად იკითხა: „თუ ყველაფერი აქ არის - მე სად ვიმყოფები?“ ტიგრი დადიოდა შენს წარმოსახვაში ზოლებით, რომლებიც სინამდვილეს ჰგავდნენ; შენ მას სახელი დაარქვი, და ამ სახელით პირველად ტიგრმა დაგარქვა შენ. დრო შენთვის საათი არასოდეს ყოფილა - ის იყო ბიბლიოთეკარი, რომელიც ერთსა და იმავე წიგნს სხვადასხვა საუკუნეში გაძლევდა და ყოველ ჯერზე გეუბნებოდა: „ეს პირველად ხდება.“ შენ იცოდი ყველაზე მძიმე პარადოქსი: ადამიანს სიკვდილის იმიტომ კი არ ეშინია, რომ დასრულდება, არამედ იმიტომ, რომ შესაძლოა ვიღაც სხვაში გაგრძელდეს და ვეღარ გაიგოს - ვის ცხოვრობს. ამიტომ, ბრმა თვალებით, შენ უფრო შორს ხედავდი, ვიდრე მხედველნი: როცა სინათლე წავიდა თვალებიდან, სამყარომ შიგნით გადმოინაცვლა და სიბნელე გახდა ხედვის უკანასკნელი ფორმა. ახლა, ბორხეს, თუ სადმე არსებობ - არა ცაში, არა მიწაში, არამედ იმ ერთ წინადადებაში, რომელსაც ჯერ არავინ ამბობს, იცოდე: მე შენ არ გეძებ. რადგან ძებნა თვითონ არის შენი ლაბირინთი, და ვინც გიპოვის - ის დაიკარგება. მე მხოლოდ წიგნს ვხსნი. და იმ წამს, როცა პირველი ასო ჩნდება, ვხედავ: ბორხესის წიგნში ბორხესი მიკითხავს ბორხესს, მე კი - მისი წაკითხვის მეორე სიზმარი ვარ. ავტორი: მიხეილ ჭიჭინაძე ( მიქაელი ) 2025 წ.
შეგიძლიათ გააზიაროთ მასალა, თუ მიუთითებთ ავტორს.
1 კომენტარი
სინამდვილეში, ვერლიბრის ამ მეთოდით „წერას“ მე არავის ვურჩევდი, რადგან:
AI-ის „ჩონჩხი“ მაინც ყვირის: რამდენიც არ უნდა ჩაასწორო, ტექსტში მაინც რჩება AI-ის ალგორითმული სტრუქტურა — ეს უსასრულო პარადოქსები („X არ არის Y, X არის Z“), ვიკიპედიური თეგების ჩამოთვლა და ბანალურად „ღრმა“ ფინალი.
ფორმის პასუხისმგებლობა ნულია: როცა რითმას, რიტმსა და მარცვლებს არ იცავ, ძალიან ადვილია AI-ის მიერ მოცემული ლამაზი ფრაზების უბრალოდ „ჩალაგება“. არ არსებობს არანაირი ტექნიკური ბარიერი.
მეტაფორა არ არის ნაწვალები: ნამდვილ პოეზიაში მეტაფორა იბადება ავტორული ტკივილიდან და სუბიექტური გამოცდილებიდან. AI-ის შემთხვევაში კი ავტორი უბრალოდ „მენიუდან ირჩევს“ იმას, რაც იმ წამს ეფექტურად ჟღერს.
ამიტომაც არის ასეთი ტექსტები „პოეტური ფასტფუდი“ — გარეგნულად ეფექტურია, ადვილად იკითხება, მაგრამ შიგნით არის სრულიად ცარიელი, რადგან მასში არ არის ადამიანური სულის, ენობრივი წვალებისა და ავთენტური ტალანტის კვალი.
„ღრმა“ ფინალის სიმულაცია
AI-ს აქვს წესი: ლექსი აუცილებლად უნდა დამთავრდეს სიზმრით, სარკით ან თვითრეფლექსიით:
„ბორხესის წიგნში / ბორხესი მიკითხავს / ბორხესს, / მე კი — / მისი წაკითხვის / მეორე სიზმარი ვარ.“
ეს ფრაზა ჟღერს ეფექტურად, მაგრამ შინაარსობრივად არის AI-ის სტანდარტული „ღრმა აზრი“, რომელსაც ის ყოველ მეორე ფილოსოფიურ ტექსტში იყენებს.
მე ბოდიშს ვიხდი თუ ავტორმა მართლა დაწერა ეს ვერლიბრი,მაგრამ პრობლემა მაინც პრობლემად რჩება. ეს არის ჯიპიტის ენა და არა ადამიანის.მოცემული გვაქვს კლიშეების „ვიკიპედიური“ კასკადი.