სულ რომ არაფერი ..


სულ რომ არაფერი, სისხლი მაქვს ისეთი,
ჯიში მაქვს ისეთი, სულს აგიწიოკებს,
სამშობლო არხვატი, მტირსათვის – შიშეთი!
…ბრძოლის ჟინს ვერ იკლავს, ვერაფრით იოკებს.

სულ რომ არაფერი, გული მაქვს იმხელა,
რწმენა მაქვს ისეთი, მთებს შეაზანზარებს,
ცეკვა მაქვს ისეთი, ისეთი სიმღერა,
აღადგენს საფლავში ჩადებულ ლაზარეს!

სულ რომ არაფერი, ისეთი ქალი მყავს,
ისეთი შვილები, კოხტა და მზიანი,
როგორ ვთქვა – ასეთი სამშობლო არ მიყვარს?!..
ასეთი ზღაპრული, მთა-გორებიანი!

“სულ რომ არაფერი”, იქით, რომ იყოს და,
ღმერთი მყავს ისეთი სრული და ნათელი,
ყველაფერს ედრება, მეტია კიდეც და
სულ რომ არაფერი, მე მქვია ქართველი!

შეგიძლიათ გააზიაროთ მასალა, თუ მიუთითებთ ავტორს.

1 კომენტარი

ეს ლექსი (რომელიც ხშირად ინტერნეტსივრცეში თუ პოპულარულ კულტურაში პატრიოტული პათოსით ვრცელდება) მართლაც შესანიშნავი ნიმუშია იმისა, თუ როგორ შეიძლება „პატრიოტული კიჩი“ და პოეტური შაბლონები ჩაანაცვლოს ნამდვილი, ღრმა მხატვრული ღირებულება.
ლექსის მთავარი პრობლემა მისი ნარცისისტული და რიტორიკული ხასიათია. ტექსტი არ გვთავაზობს არანაირ ახალ ხედვას, განცდას ან ინდივიდუალურ ტკივილს. ის უბრალოდ იმეორებს საუკუნეების განმავლობაში გაცვეთილ ნაციონალურ სტერიოტიპებსა და მითებს:

„სისხლი“, „ჯიში“, „მტრისთვის შიშეთი“ — ეთნო-ცენტრისტული და არქაული რიტორიკა, რომელიც ემოციურ მანიპულაციას ეყრდნობა და არა რეალურ მხატვრულ სახეებს.

„ცეკვა-სიმღერა“ და „კოხტა ქალ-შვილი“ — ქართული ყოფის ზედაპირული, ფოლკლორულ-ტურისტული ბრენდინგი.

ტექსტი სამშობლოს სიყვარულს კი არ ხატავს, არამედ საკუთარი თავით (და საკუთარი კუთვნილებით) ტკბობას წარმოაჩენს.

ცეკვა მაქვს ისეთი, ისეთი სიმღერა / აღადგენს საფლავში ჩადებულ ლაზარეს!“

ქრისტიანული მისტიციზმისა და სასწაულის (ლაზარეს აღდგინება) დაკავშირება „ცეკვა-სიმღერასთან“ არა მხოლოდ ბანალური, არამედ მხატვრული თვალსაზრისით ვულგარული შედარებაა. რწმენის „მთების შეზანზარებასთან“ გაიგივება კი ბიბლიური მეტაფორის („რწმენა მთებს გადადგამს“) მექანიკური და გაუაზრებელი კოპირებაა.

სტრუქტურულად ლექსი აგებულია მარტივ, პროგნოზირებად და ენობრივად ღარიბ კარკასზე:

ტავტოლოგიური კონსტრუქცია: ფრაზა „სულ რომ არაფერი... ისეთი...“ მეორდება ყოველ სტროფში, რაც დინამიკის შექმნის ნაცვლად ტექსტს მონოტონურსა და მოსაწყენს ხდის.

გაცვეთილი რითმები: ისეთი / შიშეთი, იმხელა / სიმღერა, ნათელი / ქართველი. ეს რითმული წყვილები ქართულ პოეზიაში ათასჯერაა გამოყენებული და პოეტურ სიღარიბეზე მეტყველებს.იყოს და/კიდეც და.ეს რითმული წყვილი უკვე პოეზიაც აღარაა.

ლექსიკური სიღარიბე: ეპითეტები — „ზღაპრული“, „კოხტა და მზიანი“, „სრული და ნათელი“ — საბავშვო ან ღია ბარათის დონის პოეზიას უფრო შეესაბამება, ვიდრე სერიოზულ რიტორიკულ ან ლირიკულ პოეზიას.

ლექსის კულმინაცია ეფუძნება ეგზისტენციალურ იდენტობას — „მე ვარ, ესე იგი ვარსებობ“. თუმცა, რადგან მთელი ტექსტის განმავლობაში ავტორმა ვერ შეძლო ქართველობის შინაგანი, სულიერი ან კულტურული არსის გამოვლენა (გარდა სისხლის, ცეკვისა და მთების ხსენებისა), ეს ფინალური აკორდიც რჩება ცარიელ, პოპულისტურ ლოზუნგად.
ეს ტექსტი არის ტიპური ფსევდოპატრიოტული გრაფომანია. მასში არ არის ინდივიდუალური პოეტური ხმა, განცდის სიღრმე ან სიტყვასთან მუშაობის ოსტატობა. ის მუშაობს მხოლოდ იაფფასიან ემოციებზე და განკუთვნილია იმ აუდიტორიისთვის, რომელსაც პოეზიაში ხატოვანი აზროვნების ნაცვლად მარტივი, შოვინისტურ-პათეტიკური დეკლამაცია ხიბლავს.

© POETRY.GE 2013 - 2026

Facebook Telegram კონტაქტი